PL EN

Rozstrzygnięcie konkursu odbędzie się w piątek 27 października o godz. 18.00, w Muzeum Architektury we Wrocławiu.


Honorowa Nagroda SARP O/Wrocław to prestiżowe wyróżnienie przyznawane wybitnym architektom – członkom wrocławskiego Oddziału Stowarzyszenia Architektów Polskich, zainicjowane na wzór Honorowej Nagrody SARP w 2011 roku, podczas 1. edycji Dolnośląskiego Festiwalu Architektury DoFA. Nagroda przyznawana jest corocznie przez Kapitułę, w skład której wchodzą Laureaci Honorowej Nagrody SARP, kolejni Laureaci Nagrody SARP O/Wrocław, prezes Oddziału wrocławskiego oraz inicjator Nagrody.


Mamy zaszczyt poinformować, że Kapituła w składzie:


arch. Jadwiga Grabowska-Hawrylak

arch. Maciej Hawrylak

arch. Wojciech Jarząbek

arch. Daria Kieżun

arch. Zbigniew Maćków

arch. Stefan Müller

arch. Mariusz Szlachcic

arch. Jerzy Tarnawski


Honorową Nagrodę SARP O/Wrocław w roku 2017 przyznała



                                   arch. JULIANOWI ŁOWIŃSKIEMU


Urodzony w 1935 r., wrocławski architekt i urbanista.

Osoba o wyjątkowym charakterze i wrażliwości. Jest jednym z autorów dzielnicy Wrocław-Południe, której projektowanie rozpoczął zaraz po studiach w wyniku wygranego konkursu w roku 1961. Uczestniczył w wielu opracowaniach studialnych i konkursach na nowe dzielnice i zespoły mieszkaniowe. Pracował w „Miastoprojekcie” Wrocław, z krótką przerwą na przygodę w Libii, a od 1992 we własnej firmie. Podstawowym rejonem działania okazała się zaprojektowana na początku kariery Dzielnica-Południe z czterema osiedlami: Anna, Barbara, Celina i Dorota. Oprócz wielu obiektów na terenie dzielnicy Południe zaprojektował 3 obiekty mieszkalno-usługowe przy Powstańców Śląskich, w tym najbardziej rozpoznawalny zlokalizowany pod numerem 112-120, które nadały charakter przestrzeni tej części miasta. Od 1985 współpracował z firmą Viessmann, dla której zaprojektował wszystkie obiekty na terenie Polski. Za projekty zrealizowane jak i opracowania studialne otrzymywał wyróżnienia i nagrody.


                                                                                    * * *



Kończy się epoka pierwszych budowniczych Wrocławia. To fakt i smutna konstatacja Kapituły.


Kapituła Honorowej Nagrody SARP oddziału wrocławskiego, jak co roku, staje przed dylematem: starzy czy młodzi? To nie tylko zagadnienie generacji, walki pokoleń, ale także wpływu poszczególnych twórców na ostateczny kształt przestrzenny miasta. Naturalne odwoływanie się do tradycji Breslau, bogatego miasta hanzeatyckiego, które czerpało wzorce z wielowiekowej tradycji niemieckich miast, tradycji wspartej działaniami znakomitych architektów pochodzących z innych ośrodków, a szczególnie z miasta stołecznego Berlina – na dobre odchodzi do historii.


Dzisiaj spoglądamy na ten wspaniały dorobek ze czcią i z szacunkiem. Na osiągnięcia naszych kolegów architektów, którzy stworzyli wiele wspaniałych obiektów o światowej sławie. W trudnych czasach potrafili zorganizować wiele wspaniałych wydarzeń promujących urbanistykę, architekturę czy nowe standardy zamieszkiwania, w tym najbardziej rozpoznawalne – osiedle WuWA. Obecnie zastanawiamy się, czy nasze działania będą tak samo oceniane przez następne pokolenia.


A przecież „waga” architektury nie zależy ani od narodowości, ani od ustroju państwa, ani od ekonomicznego rozwoju kraju czy miasta – czego znakomitym przykładem w roku 2016 było przyznanie Nagrody Pritzkera Alejandrowi Aravenie – ale od talentu konkretnego twórcy i umiejętności wykorzystania istniejących realiów do wykreowania obiektów wyróżniających się na tle danego środowiska, miasta, kraju czy regionu.


Dzisiejsze czasy oferują możliwości realizacji wręcz nieograniczone. W tragedii greckiej obowiązywała zasada jedności czasu, miejsca i akcji .W architekturze rządzi reguła zgodności – poglądów kreatywnego architekta, rozumiejącego inwestora i budżetu adekwatnego do planowanej inwestycji, z uwzględnieniem wszelkich standardów; czasem również zgody władz miasta. Takie detale, jak wpisanie w strukturę miasta, otoczenie czy krajobraz, nie są już tak istotne. Przykłady można mnożyć, począwszy od nowojorskiego Muzeum Guggenheima autorstwa Franka Lloyda Wrighta czy budynku Domu Towarowego Rudolfa Petersdorffa (obecnie Dom Handlowy „Kameleon”) według projektu Ericha Mendelssohna we Wrocławiu. Są to obiekty wyznaczające własne standardy i jako wyprzedzające epokę – „wyobcowane” z otoczenia, choć trzymające skalę i charakter przestrzeni. I tutaj także potrzebna jest dzisiaj akceptacja władz miasta.


W dawnym Wrocławiu tworzyło wielu architektów, których działania podziwiamy dopiero teraz, a którzy nie byli doceniani w czasach, gdy projektowali. Dotyczy to wielu dziedzin sztuki, literatury czy filmu. Dzisiaj musimy dokładać starań, aby wyszukać i uhonorować twórców wyróżniających się dokonaniami. Wrocław może się poszczycić wieloma architektami, których realizacje są rozpoznawalne i charakterystyczne. Już na miarę nowego miasta, może nawet kraju, a w przyszłości – regionu czy Europy. Już bez konieczności odwoływania się tylko do tradycji Breslau, bez konieczności mierzenia się z dorobkiem nowego, powojennego Wrocławia. Za to z koniecznością odnoszenia się do dorobku i skali bardziej uniwersalnej. Europejskiej. Już patrzymy na Nagrody im. Miesa van Der Rohe. Lokalna nagroda także powinna być w cenie, bo świadczy o nas samych. O naszym własnym środowisku. Mniej znaczy więcej, skoro patrzymy na Miesa. Bo od serca.


W zeszłym roku, ze względu na obchody Europejskiej Stolicy Kultury Wrocław 2016, Kapituła odstąpiła od zwyczaju nagradzania aktywnych zawodowo architektów i przyznała Honorową Nagrodę Krystynie i Marianowi Barskim. W tym roku także rozpatrywano możliwość zmiany formuły Nagrody, aby honorować twórców, którzy wywarli wpływ na kształt miasta, których obiekty bądź założenia urbanistyczne na trwałe wpisały się w strukturę Wrocławia i nadały jej nowe znaczenie i nową jakość. Ostatecznie sugestie związane ze zmianą formuły zostaną wzięte pod uwagę przy rewizji Regulaminu Honorowej Nagrody SARP oddziału wrocławskiego w kolejnych latach.


Po przejrzeniu dorobku wielu architektów uznano, że w roku 2017 twórcą spełniającym wszystkie kryteria jest Julian Łowiński.


Architekt i urbanista. Reprezentant drugiej generacji wrocławskich architektów (dyplom 1961). Klasyczny wrocławianin, czyli repatriant ze Wschodu. Spóźniony wiekiem, ale zaczynający tak wcześnie, że był uczestnikiem budowy najbardziej istotnego fragmentu „piastowskiego” Wrocławia – dzielnicy Wrocław-Południe. Za swoje pionierskie prace i wkład w rozwój miasta mógłby dostać (gdyby jeszcze przyznawano taką nagrodę) tytuł Honorowego Budowniczego Wrocławia.


dr arch. Maciej Hawrylak

dyrektor generalny DoFA

członek Zarządu Głównego SARP

członek Kapituły HN SARP O/Wrocław